Khi con nhỏ làm sai. Hãy xem cách dạy con của người Nhật

Khi con nhỏ làm sai. Hãy xem cách dạy con của người Nhật

Trừng phạt, là một trong những cách mà các cặp bố mẹ dùng để chỉnh sửa những lỗi lầm của con. Tục ngữ nói rất đúng, “thương cho roi cho giọt, ghét cho ngọt cho bùi”. Bé mắc lỗi, đương nhiên bố mẹ cần phải dạy dỗ và trừng phạt. Nhưng phạt bé cũng phải có khoa học. Một khi trừng phạt không đúng cách, không chỉ không có tác dụng dạy dỗ và giúp bé sửa đổi, ngược lại còn có thể dẫn đến việc bé phát triển sai hướng. Sau đây chúng ta sẽ cùng tìm hiểu những cách dạy dỗ và phạt bé như thế nào mới là đúng cách và khoa học.

1. Khuyên nhủ

Ví dụ: Cãi nhau với bạn học, tranh giành đồ chơi

Cách thức: Bố mẹ nên gác lại công việc đang làm, tiến đến bên bé, cho bé biết bạn đang chú ý và quan tâm đến bé; Sau đó hỏi bé nguyên nhân vì sao cãi nhau, hay tranh giành đồ chơi, và nhẫn nại lắng nghe bé chia sẻ suy nghĩ của mình; Nói cho bé biết đánh nhau và cướp đồ chơi của bạn là hành vi và quan niệm không đúng, và dạy cho bé biết nói “Cảm ơn, xin lỗi”.

Kiến nghị: Tránh lớn tiếng la hét và uy hiếp bé; Tránh trực tiếp kéo bé ra ngoài, sau đó la hét bảo bé không đúng; Lời lẽ tránh dùng những từ làm tổn thương đến lòng tự tôn của bé.

2. Phạt ngồi

Khi con nhỏ làm sai

Ví dụ: Không ngừng quấy phá, gây gỗ

Cách thức: Ở chỗ phạt bé chuẩn bị một chiếc ghế tựa, có thể đặt tên cho chiếc ghế này, chuẩn bị thêm một cái đồng hồ, để tính thời gian bé bị phạt.

Kiến nghị: Chỗ phạt bé không đối diện với cửa lớn, không ở chỗ quá náo nhiệt, giới hạn thời gian bị phạt, hoặc cho bé tự nói mình nên bị phạt bao lâu; Sau khi phạt xong, bắt bé nói ra nguyên nhân bị phạt lần này.

3. Giúp làm việc nhà

Ví dụ: Vẽ lung tung; vứt đồ đạc, đồ chơi lung tung

Cách thức:  Chuẩn bị một chiếc giẻ lau, một cây chổi, đồ hốt rác… hoặc các dụng cụ quét dọn khác, cho bé học thói quen quét dọn và giữ vệ sinh sạch sẽ.

Kiến nghị:  Bố mẹ nên thường xuyên chú ý sự an toàn của bé, nếu bé còn nhỏ có thể do ba mẹ hướng dẫn bé làm việc nhà; Dạy do bé biết nguyên nhân vì sao bị phạt; Hỏi bé sau khi quét dọn sẽ rút ra được bài học gì.

4. Viết ra tâm trạng

Ví dụ:  Thích mắng người, cào cấu người khác, đá người khác, cắn người khác…

Cách thức: Căn cứ theo tình trạng của mỗi gia đình, ở một vị trí cố định đặt một cái bàn nhỏ (Chỗ này tốt nhất không nên sử dụng bàn học, bàn ăn, bàn ở phòng khách chung của gia đình, để tránh sau này khi sử dụng lại những bàn này, làm cho bé sợ hãi, khủng bố về mặt tâm lý); Chuẩn bị một quyển sổ và bút màu, bảo bé vẽ ra, suy nghĩ hiện tại trong lòng.

Kiến nghị: Nếu bé bị thương, nên xử lý vết thương trước rồi hẳn phạt; Bảo bé vẽ ra những chuyện làm sai hoặc thời gian xảy ra chuyện; Người lớn phải kiềm chế tâm trạng của mình trước, có thể từ bức tranh mà bé vẽ tìm hiểu được suy nghĩ, và tâm lý cảm nhận của bé; Đây là cách phạt rất tinh tế, sẽ không làm tổn thương đến lòng tự tôn của bé.

5. Phạt đứng

Khi con nhỏ làm sai

Ví dụ: Cố ý nhảy từ trên cao xuống, nhảy múa không chịu ngồi yên khi đi xe

Cách thức: Chọn một vị trí cố định trong nhà làm chỗ phạt, có thể đặt tên, địa điểm áp sát tường, không hướng ra cửa chính; Chuẩn bị một cái đồng hồ, tính thời gian mà bé bị phạt.

Kiến nghị: Chỗ phạt bá không nên quá ồn ào hoặc hướng ra cửa chính, để tránh làm tổn thương tự tôn của bé; Thời gian xử phạt không nên quá lâu, bằng không sẽ phản công dụng; Sau khi xử phạt xong, hỏi bé nguyên nhân bé bị phạt, nói cho bé biết nguyên nhân làm sai.

6. Đọc sách, viết chữ

Ví dụ: Khuynh hướng bạo lực, nói dối, cướp đồ của bạn

Cách thức: Chọn một chỗ cố định đặt một chiếc bàn nhỏ; Trên bàn chuẩn bị sẵn giấy, viết, sách kể chuyện, giấy màu,… bảo bé tự mình viết chữ hoặc đọc sách, hóa giải tâm trạng phẫn nộ của bé.

Kiến nghị: Nếu tạm thời bố mẹ không thể gác lại công việc của mình, có thể bảo bé tự đi đến bàn xem xét lại bản thân; Đừng tức giận nói bé không đúng, nên tạm thời cách xa bé, để cả hai lấy lại bình tĩnh; Đợi tâm trạng hồi phục rồi, hẳn hỏi bé nguyên nhân phạm lỗi.

7. Không nhận được món quà yêu thích

Ví dụ: Không ngừng quấy phá, vứt đồ đạc, không dọn dẹp đồ chơi

Cách thức: Tịch thu những món đồ mà bé vứt lung tung, xem như trừng phạt

Kiến nghị: Bố mẹ nên gác lại công việc đang làm, tiến đến bên bé, cho bé biết bạn đang chú ý và quan tâm đến bé; Bảo bé phải thu dọn những món đồ mà mình đã vứt, không được làm ồn, bằng không sẽ bị xử phạt; Bảo bé nói ra nguyên nhân sai phạm, và nguyên nhân tức giận với mẹ.

8. Xếp hạt đậu

Ví dụ: Nhằm vào các bé không đủ nhẫn nại, ném đồ đạc…

Cách thức: Chuẩn bị một cái hộp, một cái khay, bên trong đó đậu đỏ, đậu xanh… trộn lẫn vào nhau; Bảo bé ngồi trên bàn bị phạt, đem các hạt đậu ở các màu, bỏ lại vào vị trí màu tương ứng của nó.

Kiến nghị: Nếu bản thân bé rất nghịch ngợm, sẽ thay đổi cách xử lý tùy theo từng tình huống cụ thể, có thể phạt đứng, phạt ngồi, rồi mới đến cách phạt này…, Mục đích của cách phạt này là dạy cho bé thói quen dọn dẹp đồ chơi, gọn gàng ngăn nắp; Vừa có thể phát triển năng lực phân biệt, và nhãn lực; Sau khi hoàn thành, bảo bé nói ra nguyên nhân mình bị phạt.

9. Cấm một số quyền lợi, yêu cầu nào đó

Ví dụ: Không thích đánh răng, kén ăn, vứt đồ đạc lung tung

Cách thức: Cấm bé tiếp xúc với những món bé thích ăn, thích chơi, xem như trừng phạt

Kiến nghị: Không dùng những lời lẽ phẫn nộ, uy hiếp để quở trách bé; Cho bé biết nguyên nhân vì sao bé bị cấm, khi về sau bé ngoan hơn, thì xóa bỏ lệnh cấm.

10. Đánh vào lòng bàn tay

Ví dụ: Đánh nhau, vứt đồ đạc lung tung

Cách thức: Dùng giấy báo gấp lại làm roi, bên ngoài có thể bọc thêm nhiều lớp giấy, đặt cho nó một cái tên, ví dụ rồi cảnh cáo,… để ở một vị trí cố định để cảnh cáo bé.

Kiến nghị: Lúc tâm trạng tốt có thể cùng bé thảo luận những nguyên nhân sẽ bị phạt và phạt bao nhiêu roi. Lúc xử phạt bé, bảo bé nói ra điểm sai của mình trước, nhắc nhở cách xử phạt tương ứng; Chú ý vấn đề an toàn, vị trí đánh là lòng bàn tay, tránh những chỗ khác.